Quê hương mỗi người chỉ một- Như là chỉ một Mẹ thôi- Quê hương nếu ai không nhớ- Sẽ không lớn nổi thành người

Thứ Ba, 19 tháng 9, 2017

HƯỚNG VỀ LỄ HỘI LÀNG 20 THÁNG 8 NĂM ĐINH DẬU


Càng gần đến ngày hội làng công việc chuẩn bị càng đòi hỏi sự nỗ lực của BTC Hội làng.  Không chỉ với những người dân Hoàng ,không khí lễ hội dường như nóng lên hàng ngày mà còn lan tỏa đến người Hoàng Xá sống xa quê và những người yêu mến làng Hoàng Xá. Các đoàn thể, tổ chức, cá nhân luôn đã và đang cố gắng chuẩn bị thật tốt vật chất cũng như tinh thần cho ngày LỄ HỘI LÀNG sắp đến.
Đến hôm nay 29 tháng 7 năm Đinh Dậu còn cách Lễ Hội làng 20 ngày nhưng BTC LỄ HỘI LÀNG đã nhận được những tấm lòng vàng, của các cá nhân, tập thể đã và đang chuẩn bị công đức góp phần để ngày LỄ HỘI được thành công tốt đẹp :

1.  Cụ Đặng Viết Đốm –  Thôn Hồng Thanh – Công đức 1.000.000 đ
2. Ông Đặng Nhật Minh – Thôn Hồng Phong – Công đức toàn bộ quần áo phục vụ cho đội rước, 90 đôi giầy bata và 01 tủ đứng hai buồng đựng.
3. Ông, Bà Nguyễn Văn Bổng, Sính – Thôn Hồng Thanh – Công đức 100 kg lợn để quay và 20 kg gạo nếp.
4. Ông Đặng Viết Thảo – Lê Lợi, TT Vân Đình – Công đức toàn bộ rượu phục vụ lễ hội.
5. Ông Đỗ Đặng Chúc – Thôn Hồng Thái – Công đức toàn bộ Gas phục vụ đun nấu trong lễ hội.
6. Ông Dương Văn Hòa – Lê Lợi, TT Vân Đình – Công Đức gạo nếp và chuối phục vụ lễ hội.
7. Các gia đình hàng hoa Thắng, Đạt, Tuyết, Tuấn, Nhuận công đức toàn bộ hoa tươi phục vụ lễ hội.
8. Bà Đặng Thị Uyên – Thôn Hồng Thanh- Côn đức 01 tán che Kiệu.
9. Ông Đặng Như Cường – Thôn Hồng Thái – Công đức đêm văn nghệ tối 20 tháng 8 năm Đinh Dậu.
10. CLB Hoa lan thôn Hoàng Xá- Công đức đêm văn nghệ tối 19 tháng 8 năm Đinh Dậu & Tổ chức trưng bầy hoa lan chào mừng ngày Lễ Hội .
11. Ông Đỗ Đặng Hưng – Thôn Hông Thanh – Công đức 2 ngày múa lân.
12. Ông Đỗ Đặng Sơn – Lê Lợi, TT Vân Đình – Công đức nước uống lavi phục vụ lễ hội.
13. Ông Nguyễn Tất Quynh-  Trung Văn , Từ Liêm, Hà Nội – Công đức 02 quạt hơi nước về Đình.
14. Ông Nguyễn Xuân Huyên- Lê Lợi, TT Vân Đình – Công đức 40 cây ống nhựa đường kính 48 làm cây bông.
15. Ông Đặng Như Ngà- Thôn Hồng Thái – Công đức1.500.000đ
16. Đặng Thị Hằng, Đặng Đình Thành, Đặng Thị Nga – Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh – Công đức 3.000.000đ
17. Ông Đặng Như Tâm- Thôn Hồng Thái – Công đức 500.000đ
18. Ông Đặng Thị Chuốt – Lê Lợi, TT Vân Đình – Công đức 2.000.000đ
19. Ông Đặng Hồng Hải – Sài Đồng Gia Lâm – Công đức 1.000.000đ
20. Ông Nguyễn Văn Chiểu – Thôn Hồng Phong – Công Đức 1.500.000đ và Đậu xanh nấu chè.
21. Nguyễn Thị Liên – Lê Lợi, TT Vân Đình - Công đức 600.000đ
22. Nguyễn Văn Tiến – Thôn Hoàng Thái – Công đức 16 đệm cầu vai rước kiệu và 100.000 đ
23. Ông Đặng Văn Trung ( Con cụ Kiện) – Lương Sơn Hòa Bình - Công đức 3.000.000đ
24. Ông Đặng Viết Thắng – Thôn Hồng Thái – Công đức Rạp phục vụ tại quán.
25. Cao Thị Khanh - Thôn Hồng Thái – Công đức đường nấu chè.
26. Đặng Tiến Phong – Thôn Hồng Phong - Công đức dưa hấu phục vụ lễ hội.
27. Đỗ Đặng Vinh – Thôn Hồng Phong - Công đức 2.000.000 đ.
28. Ông Dương Phúc Đại – Thôn Hồng Thái – Công đức đá sạch phục vụ lễ hội.
29. Ông Đặng Quốc Vinh – Thôn Hồng Phong – Công đức 01 xe kéo trống Sấm.
30. Ông Trần Ngọc Thắng – Lê Lợi, TT Vân Đình – Công đức 01 xe kéo trống đại.
31. Ông Đặng Văn Quang – Thôn Hồng Phong – Công đức bọc lại 2 trống phục vụ lễ hội.
32. Ông Đặng Đình Sinh – Thôn Hồng Thái – Công đức 01 trống đại về quán phục vụ lễ hội.
33. Ông Đặng Hoàng Giang – Thôn Hồng Phong– Công đức  02 bộ cửa bức bàn 4 cánh và 02 bộ cửa chữ thọ bằng gỗ lim về quán .

Những tổ chức, cá nhân công đức phục vụ cho lễ hội  20 tháng 8 năm Đinh Dậu sẽ cập nhật tiếp theo….

Thứ Sáu, 15 tháng 9, 2017

THÀNH HOÀNG LÀNG




Đình làng Hoàng Xá thờ đức Quý Minh, Vị thứ ba trong “ Tam vị đại vương thượng đẳng thần Tản Viên sơn thánh” – Đệ tam Tản Viên sơn thánh Nguyễn Hiển – Hữu Kiên Thần, hữu Đô Đài  đại phu Quý Minh Đại vương thượng đẳng thần

Truyền thuyết ghi lại rằng : Vào đời Hùng vương 18 ( Hùng Duệ Vương ở động Lăng Xương, phủ Gia Hưng, đạo Sơn Tây có một gia đình hai anh em ruột họ Nguyễn.
Người anh là Nguyễn Cao Hành, vợ là Lê Thị Đen.
Người em là Nguyễn Ban, vợ là Tạ Thị Hoan.
Hai ông đã cao tuổi mà vẫn chưa có con nối dõi, nên rất đỗi buồn phiền.
Trong một ngày giỗ tổ hai anh em than thở cùng nhau rồi cùng phân phát của cải làm phúc để cầu lấy chút thừa tự.
Bẵng đi có đến dăm năm. Vào một ngày xuân hai ông lên thăm núi thiêng Tản Lĩnh. Trên đường xuống núi hai ông gặp một Tiên lão. Hiểu được tâm tư hai ông,Tiên lão giúp táng phần mộ tổ hai ông trên núi Thu Tinh.
Một năm sau hai bà vợ của các ông đều mang thai. Tháng Giêng năm Đinh Hợi, ông bà Nguyễn Cao Hành sinh được một người con trai đặt tên là Tuấn. Ông bà  Nguyễn Ban sinh đôi hai trai đặt tên là Sùng và Hiển.

Trong” Hùng Duệ vương triều công thần nhị vị đại vương ngọc phả cổ lục” lại chép như sau :”… Ông bà tuổi đã cao nhưng chưa có con trai, ông bà biện tiền, hương lẽ vật vào Động trên núi Tuyết đất Đường Lâm đẻ cầu tự. Cuối canh ba ông mộng thấy có hai cụ già cao lớn, mũ áo tề chỉnh tự xưng là anh em của thần núi,dòng dõi nhà Hùng bảo cho hay rằng: Nhà anh đức dầy, trời soi xét tới, định liệu cho anh em ta giáng sinh vào đời, sớm muộn đã định, đừng buồn rầu thêm nữa. Nói xong cùng biến.
Ngày hôm sau ông bà tạ lễ vè nhà. Ngay cuối canh tư hôm đó bà Tạ Thị Hoan nghỉ tại buồng trong bỗng nhiên thấy mộng hai ngôi sao lấp lánh ánh quang xà suống, bà liền nuốt lấy.
Từ đó bà mang thai, 12 tháng sau – Tháng giêng Đinh Hợi bà sinh đôi hai trai to khỏe dáng mạo kỳ khôi ..”
Lại nói về 3 anh em Tuấn, Sùng, Hiển từ bé đã lộ rõ tư chất thông minh quảng đại. 7 tuổi đã được học, cho đến 13 tuổi đã thông thiên kinh vạn quyển, văn tài võ giỏi. Năm 16 tuổi Cha mẹ ba hai nhà đều vè nơi cực lạc. Ba anh em dựa vào nhau vừa học vừa kiếm việc nuôi thân, sau đó lên núi Ngọc Tản xin làm con nuôi bà Ma Thị Cao Sơn Thần Nữ.

Một lần anh Tuấn lên núi chặt một cây cổ thụ, chiều về báo cho mọi người. Sáng hôm sau mọi người cùng lên thì cây chặt hôm qua lại xanh tươi như cũ. Tuấn không nản chí một mình ở lại hạ cây một lần nữa. Đêm hôm ấy Tuấn không về mà nấp ở một chỗ để khám phá bí mật của cây.  Chính vì vậy mà Tuấn đã gặp Thái Bạch Thần Tinh Tử Vi Thiên Tướng và Ngài đã cho Tuấn một cây gậy Linh trượng. Nhờ Linh trượng Tuấn diệt trừ thú dữ trị bệnh cứu người. Một lần Tuấn cứu sống một con rắn đen bị đánh sắp chết. Không hay rằng đó là con của Long Vương Động Đình hồ. Long Vương tạ ơn cho Tuấn cuốn sách ước và từ đó diệu pháp của Tuấn càng cao.

Ma Thị Cao Sơn Thần Nữ lập chúc thư giao cho Tuấn cai quản núi Tản và một vùng rộng lớn xung quanh. Tuấn bái nhận và chia cho em Sùng quản đất Non sơn, Hiển quản đất Lăng Sơn. Danh tiếng ba ông ngày một lớn. Dân phong Nguyễn Tuấn là Tản Viên sơn Thánh; Nguyễn Sùng là làm Tả kiên thần; Nguyễn Hiển là Hữu kiên thần.

Thời bấy giờ, vua Hùng 18 là Hùng Duệ vương. Vua là người tài giỏi, kế nghiệp tổ tông giữ yên đất nước thanh bình, hưng thịnh. Vua có nhiều con nhưng hèm vì chết yểu cả, duy chỉ còn hai người con gái xinh đẹp. Chị cả là Mỵ nương Tiên Dung đã gã cho Chử Đồng Tử, còn em là Mỵ nương Ngọc Hoa vua cho dựng lều kén rể ngoài thành chọn người tài làm phò mã. Ngọc phả còn lưu tại đình Hoàng Xá cũng chép lại như sau : “ Thờ Hùng đồ mạt, tạo thiêu ý cáo chung. Duệ vương sinh đắc: Nhị thập tam hoàng tử, lục nữ công chúa, nhi giai bộ bộ đế vương Tiên bồng, tuyệt tích lập đích vô nhân. Duy tồn nhị công chúa, đệ nhất công chúa giá Đồng Tử công, tại Khoái Châu phủ, Đa Hòa trang. Tồn đệ nhị công chúa: Thiềm cung phương toản, ngọc diệp chính phong, túc khé lương duyen, giai kỳ vị định..”

Chính sử Đại Việt cũng có hai truyền thuyết lưu truyền trong dân gian đó là : Phù Đổng Thiên Vương và Sơn Tinh Thủy Tinh.
Truyền thuyết Sơn Tinh Thủy Tinh mọi người ai cũng đã biết. Phần cuối Sơn tinh- Tản viên sơn Thánh Nguyễn Tuấn đã đón Mỵ Nương vè núi Tản Viên. Ngài giao cho Tả - Hữu kiên thần (Nguyễn Sùng và Nguyễn Hiển)  ở lại giúp vua. Vua phong cho Tả kiên thần Nguyễn Sùng làm Tả đô đài đại phu và Hữu kiên thần Nguyễn Hiển làm Hữu đô đài đại phu.
Cuối triều Hùng, Thục vương mang quân xâm lược. Tản viên sơn Thánh cùng Tả, Hữu kiên thần chỉ huy bá tánh đánh tan quân Thục đem lại thái bình cho đất nước.
Do công lao với nước Duệ Vương phong Tản viên sơn Thánh là Nhạc phủ kiêm thượng đẳng; Tả kiên thần Nguyễn Sùng là Cao sơn đại vương và Hữu kiên thần Nguyễn  Hiển là Quý Minh đại vương.

Hùng Duệ vương muốn nhường ngôi cho Tản viên sơn Thánh, nhưng Ngài hết lòng từ chối và khuyên vua nhương ngôi cho Thục An Dương Vương. Vua y lời. Năm đó là năm Giáp Thìn ( 257 trước CN). An Dương Vương lên ngôi đổi ten nước là Âu Lạc đóng đô ở Phong Châu, Phú Thọ.
Đang khi vua Hùng nhường ngôi báu, ba anh em Tuấn, Sùng Hiển theo nhau về trời. Hùng Duệ vương truy phong cho :
Nguyễn Tuấn - Tản viên sơn Thánh là Tản viên sơn Quốc chúa kiêm Thượng đẳng thần
Nguyễn Sùng là Cao sơn đại vương Thượng đẳng thần
Nguyễn  Hiển là Quý Minh đại vương Thượng đẳng thần

Việc đức Quý Minh vè trời, ngọc phả đình Hoàng Xá phác họa hình ảnh thật hùng tráng : “ Thời đương thu thiên, Quý Minh công nãi tọa doanh trung, hốt nhiên kiến thiên địa hối minh, âm vân tứ khởi, nhật trung tự dạ, đại tác hoàng vân nhất phiến nhi xích quyến chi hình,tự thiên giáng ư doanh trung, kiến thân công phi xuất tòng vân nhi khứ..”


Hội làng Hàng xá được tổ chức mỗi năm 2 lần vào ngày sinh và ngày hóa của Ngài. 


Nguồn : ST và BS từ cuốn LÀNG HOA ĐÌNH


Thứ Hai, 4 tháng 9, 2017

Bài cúng Rằm tháng Bảy theo Văn khấn cổ truyền Việt Nam




1. Văn khấn thần linh Rằm tháng Bảy
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Con lạy chín phương trời, mười phương chư phật, chư phật mười phương.
Con kính lạy Đức Địa Tạng Vương Bồ Tát, Đức Mục Kiền Liên Tôn Giả.
Hôm nay là ngày rằm tháng Bảy…….
Tín chủ chúng con là…..
Ngụ tại…….
Thành tâm sửa biện hương hoa, lễ vật và các thứ cúng dâng, bày lên trước án.
Chúng con thành tâm kính mới ngài Đức Địa Tạng Vương Bồ Tát, Đức Mục Kiền Liên Tôn Giả.
Chúng con thành tâm kính mời ngài Kim Niên Đương cai Thái Tuế chí đức Tôn thần, ngài Bản cảnh Thành hoàng Chư vị Đại Vương, ngài Bản xứ thần linh Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân và tất cả các vị thần linh cai quản trong khu vực này.
Nay gặp tiết Vu Lan, ngày vong nhân được xá tội. Chúng con đội ơn Tam Bảo, Phật trời phù hộ, thần linh các đấng che chở, công đức lớn lao nay không biết lấy gì đền báo.Cúi xin các ngài giáng lâm án tọa, xét soi chứng giám.
Do vậy kính dâng lễ bạc, giãi tỏ lòng thành, nguyện mong nạp thụ. Phù hộ độ trì cho chúng con và cả gia đình luôn mạnh khỏe, già trẻ bình an, một lòng hướng về chính đạo, lộc tài vượng tiến, gia đạo hưng long.
Giãi tấm lòng thành, cúi xin chứng giám!

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần).





2. Văn khấn tổ tiên Rằm tháng Bảy
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần).
Con lạy chín phương trời, mười phương chư phật, chư phật mười phương.
Con kính lạy tổ tiên nội ngoại và chư vị Hương linh.
Tín chủ chúng con là….
Ngụ tại….
Hôm nay là ngày Rằm tháng Bảy năm…. Nhân gặp tiết Vu Lan vào dịp Trung Nguyên, chúng con nhớ đến tổ tiên ông bà cha mẹ đã sinh thành ra chúng con gây dựng cơ nghiệp, xây đắp nền nhân, khiến nay chúng con được hưởng âm đức.
Cúi xin các vị thương xót cháu con, linh thiêng hiện về, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho con cháu khỏe mạnh bình an, lộc tài vượng tiến, vạn sự tốt lành, gia đạo hưng long, hướng về chính giáo.Chúng con cảm nghĩ ơn đức cù lao khôn báo, cảm công trời biển khó đền nên tín chủ con sửa sang lễ vật, hương hoa, trà quả, kim ngân vàng bạc, thắp nén tâm hương, thành kính lên các cụ Cao Tằng Tổ Khảo, Cao tằng Tổ Tỷ, Bá Thúc Đệ Huynh, Cô Di, Tỷ Muội và tất cả các hương hồn trong nội tộc, ngoại tộc của họ….
Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án lễ, cúi xin được phù hộ độ trì.

Nam mô A Di Đà Phật ( 3 lần)











3. Văn khấn chúng sinh Rằm tháng Bảy
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần).
Con lạy chín phương trời, mười phương chư phật, chư phật mười phương.
Con lạy Đức Phật Di Đà
Con lạy Bồ Tát Quan Âm.
Con lạy Táo Phủ Thần quân Chinh thần.
Tiết tháng 7 sắp thu phân
Ngày rằm xá tội vong nhân hải hà
Âm cung mở cửa ngục ra
Vong linh không cửa không nhà
Đại Thánh Khảo giáo - A Nan Đà Tôn giả
Tiếp chúng sinh không mả, không mồ bốn phương
Gốc cây xó chợ đầu đường
Không nơi nương tựa đêm ngày lang thang
Quanh năm đói rét cơ hàn
Không manh áo mỏng - che làn heo may
Cô hồn năm bắc đông tây
Trẻ già trai gái về đây hợp đoàn
Nay nghe tín chủ thỉnh mời
Lai lâm nhận hưởng mọi lời trước sau
Cơm canh cháo nẻ trầu cau
Tiền vàng quần áo đủ màu đỏ xanh
Gạo muối quả thực hoa đăng
Mang theo một chút để dành ngày mai
Phù hộ tín chủ lộc tài
An khang thịnh vượng hòa hài gia trung
Nhớ ngày xá tội vong nhân
Lại về tín chủ thành tâm thỉnh mời
Bây giờ nhận hưởng xong rồi
Dắt nhau già trẻ về nơi âm phần
Tín chủ thiêu hóa kim ngân
Cùng với quần áo đã được phân chia
Kính cáo Tôn thần
Chứng minh công đức
Cho tín chủ con
Tên là:………………………………
Vợ/Chồng:…………………………
Con trai:……………………………
Con gái:…………………………….
Ngụ tại:……………………………..


Chuẩn bị phóng sinh

Ngôi mộ quy tập 60 hài cốt vô danh sau chùa Bà Trà
Ảnh chụp sáng ngày 15 tháng 7 năm Đinh Dậu tại chùa Bà trà ( Chùa Chè )

THƯ MỜI VỀ DỰ LỄ HỘI LÀNG HOÀNG XÁ

THƯ MỜI VỀ DỰ LỄ HỘI LÀNG
Kính gửi : Những người con của làng Hoàng Xá trên khắp mọi miền của tổ quốc cũng như ở nước ngoài và những ai nặng tình với thôn Hoàng Xá, Thị trấn Vân Đình, Ứng Hòa, Hà Nội.

Bằng công đức của toàn thể nhân dân trong thôn, cùng những người con làng Hoàng Xá trên khắp mọi miền và những cá nhân, tập thể nặng tình với thôn Hoàng Xá, Thị trấn Vân Đình, Ứng Hòa, Hà Nội, sau nhiều năm sửa sang, khôi phục, tu bổ  các công trình văn hóa, di tích lịch sử của tiền nhân, nay được coi là khang trang. Đời sống tâm linh và tinh thần toàn dân Hoàng Xá phần nào đã thỏa nguyện.

Lễ Hội làng ta đã rất nhiều năm chỉ mới tổ chức được phần Lễ. Thể theo ước vọng chính đáng của bà con, năm nay vào tháng 8 năm Đinh Dậu  làng quyết định tổ chức  LỄ HỘI làng với đầy đủ phần Lễ và phần Hội
Lễ Hội làng được tổ chức trong ba ngày  9 ( Chủ nhật) ,10 ( Thứ hai)  và 21 ( thứ ba ) tháng 10 năm 2017 nhằm ngày 19, 20, 21 tháng 8 năm Đinh Dậu tại đình làng Hoàng Xá, thị trấn Vân Đình, Ứng Hòa Hà Nội
CHƯƠNG TRÌNH HỘI LÀNG
Chủ nhật, ngày 8 tháng 10 năm 2017 tức ngày 19 tháng 8 năm Đinh Dậu:
 9h00 - dân làng dâng lễ lên chùa
15h00 - tổ chức Tế Yết
Thứ hai, ngày 9 tháng 10 năm 2017 tức ngày 20 tháng 8 năm Đinh Dậu:
7h00 – 8h30 tổ chức lễ chính
9h30 – 9h00 chằng kiệu
9h00 -  khởi kiệu
9h00 – 11h30 - rước kiệu quanh làng
11h00 -  dân làng và khách thập phương thụ lộc
14h00 – 17h00- các trò chơi dân gian
19h30 – chương trình văn nghệ chào mừng hội làng
Thứ ba ,ngày 10 tháng 10 năm 2017 tức ngày 21 tháng 8 năm Đinh Dậu:
7h00 – 8h00 – hành lễ
8h30 – 8h30 chằng kiệu
8h30 -  khởi kiệu rước ngài về quán, nhập cung, lễ yên vị - tế tạ

Kính Thưa : Những người con của làng Hoàng Xá và những ai nặng tình với thôn Hoàng Xá, Thị trấn Vân Đình, Ứng Hòa, Hà Nội.
Đây là lần đầu tiên sau hơn 20 năm làng ta lại tổ chức rước THÀNH HOÀNG, đánh dấu một giai đoạn mới trong sự phát triển của làng Hoàng Xá về vật chất, tinh thần với việc góp phần gìn giữ giá trị văn hóa của tiền nhân.
Thay mặt quê hương BTC VIỆC LÀNG trân trọng kính mời :
Những người con của làng Hoàng Xá trên khắp mọi miền của tổ quốc cũng như ở nước ngoài và những ai nặng tình với thôn Hoàng Xá, Thị trấn Vân Đình, Ứng Hòa, Hà Nội  về dự hội làng mừng cho sự thịnh vượng của thôn nhà cũng như về với sự che chở của THÀNH HOÀNG LÀNG-  ĐỨC THƯỢNG ĐẲNG THẦN QUÝ MINH ĐẠI VƯƠNG.




Hoàng Xá, ngày 10/9/2017
T/M BAN TỔ CHỨC VIỆC LÀNG
TRƯỞNG BAN
Trần Hữu Nhuận

Thứ Hai, 24 tháng 7, 2017

NHÂN NGÀY 27/7










Mây bay Đồng Lộc trắng trờ

i
Khói mây thấp thoáng bóng người hiện lên
Cô Giêng Hai tóc xanh mềm
Sớm ra đứng ngẩn bên thềm tiếng chim

Có gì thổn thức con tim

Trong chiêm bao cứ lặng im cất lời


Cô Tháng Ba hay trông trời

Hễ mưa là nhắc áo tơi mẹ già

Bao lần ngó bóng mây xa

Sau bom nổ giở thư nhà chuyền tay


Cô Tháng Tư hay giãi bày

Nhớ mùa chớm hạ nắng đầy sân rêu

Qua rằm vào tuổi đang yêu

Mỗi trang gấp mở bao nhiêu thẹn thùng


Cô Tháng Năm hay ngượng ngùng

Mà qua bao trận bão bùng lạ chưa

Lớn thầm trong nắng trong mưa

Biết thương từng luống cày bừa nhà nông


Cô Tháng Sáu cặp má hồng

Tóc bồ kết gội gió nồng nã thơm

Nhớ vàng sợi nắng trong rơm

Trận mưa đầu vụ bát cơm cuối mùa


Cô Tháng Bảy thích thêu thùa

Tấm khăn gửi kín bốn mùa đấy thô

iMưa ngâu trời đất sụt sùi

Lại thương hai phía hai người xa nhau


Cô Tháng Tám mắt dao cau

Bao đêm ngồi hát sông Cầu trao duyên

Nhớ về từng trận lũ lên

Sông quê neo bóng con thuyền và ai


Cô Tháng Chín dáng mảnh ma

iCâu thơ lén gửicho người chưa quen

Bao giờ... ai hẹn mà lên

Đêm đêm trăng sáng bình yên lạ thường


Cô Tháng Mười mắt như gương

Se se nắng gió bụi đường bao năm

Cứ vời trông phía xa xăm

Gặp ai cũng gửi lời thăm quê người


Cô Một Chạp miệng hay cười

Hồn nhiên chẳng sợ gió trời buốt đêm

Nhớ ai tay hái tay liềm

Chợ quê cái lạt buộc mềm mớ rau



Các cô đấy các cô đâu

Nén nhang cháy đỏ xuống màu cỏ non. 

Tác giả : Bình Nguyên



Những vầng trăng Đồng Lộc” của nhà thơ Bình Nguyên đăng trên số 5-2006 Văn nghệ Ninh Bình là bài thơ mang hương vị ca dao dân ca. Bài thơ viết về mười cô gái thanh niên xung phong đã hy sinh vì độc lập dân tộc ở Ngã ba Đồng Lộc - một địa danh mà người dân cả nước và không ít bạn bè quốc tế biết đến như một tượng đài chiến thắng của nhân dân Nghệ Tĩnh và cả nước. Bài thơ mang cảm hứng bi tráng, thương nhớ và lòng thành kính biết ơn những người đồng đội, người em, người chị đại diện cho phụ nữ Việt Nam, sẵn sàng hy sinh tuổi xuân của mình cho quê hương đất nước. Với lòng cảm phục, thương nhớ các cô gái thanh niên xung phong đã anh dũng hy sinh, tác giả Bình Nguyên viết nên bài thơ “Những vầng trăng Đồng Lộc” để góp thêm hoa tươi, hương thơm vào quần thể di tích mười cô gái thanh niên xung phong. Những cáitên Dương Thị Xuân, Phạm Thị Tần, Hồ Thị Cúc…mãi mãi khắc vào bia đá, đi vào nhiều tác phẩm văn thơ, trường tồn cùng thời gian và lịch sử dân tộc. Tôi thích “Những vầng trăng Đồng Lộc” vì “Trăng” trong bài thơ đâu chỉ đơn thuần là một vệ tinh phát sáng huyền ảo cho địa cầu, trăng chính là mười cô gái Ngã ba Đồng Lộc đã hy sinh xuân sắc, tình yêu lứa đôi, là tri âmđể làm dịu nỗi đau và mất mát chiến tranh. Mười vầng trăng đã chủ động lặng lẽ hạ giới làm bừng sáng cảnh vật, soi tỏ những cánh hoa lấp lánh hương sắc khiến mọi người tự tin hơn vào thế viên mãn của đất nước sau chiến tranh. Bài thơ nói về những người đã khuất - tập thể đồng đội đã hy sinh trong cùng một thời khắc của chiến tranh mà âm hưởng không bi ai, nghe lạc quan sảng khoái. Các cô đã mất nhưng lại hóa thân vào đất trời, vào thời gian, hiển hiện dưới những cái tên Giêng Hai, Tháng Ba, Tháng Tư, … Một Chạp - nghe mới gần gũi, thân thương làm sao. Mấy ai trong đời làm thơ không lấy quê hương đất nước làm điểm tựa, lấy lời ru ca dao, dân ca thuở nằm nôi chắp cánh ước mơ như những vần thơ xao xuyến, thơ thổn thức về quê hương xứ sở, về tuổi thơ, hình ảnh mẹ tần tảo sớm hôm, hai sương một nắng với ruộng đồng như tác giả Bình Nguyên. Trong lịch sử văn học nước ta đã có nhiều bài thơ của các nhà thơ khác nhau ca ngợi hình ảnh người mẹ, người chị, người em - người phụ nữ; từ những ký ức xa xưa, người mẹ trong thơ văn được tác thành những hình tượng gắn với những kỷ niệm khó phai. Từ những năm tháng chiến tranh khốc liệt, một thế hệ nhà thơ chiến sĩ trong đó có Bình Nguyên được trưởng thành và hình như trên mỗi bước đường hành quân gian lao vất vả, các anh đã được sưởi ấm bới tấm lòng nhân hậu, cao cả và bao dung của các mẹ, các chị, các em ở bất cứ nơi nào họ đi qua. Tôi thích bài thơ “Những vầng trăng Đồng Lộc” cũng là thích những tìm tòi của tác giả với một đề tài vốn có nhiều người viết và viết hay, nhưng cái khác của tác giả Bình Nguyên là, những bài thơ trước đó, mười cô gái thanh niên xung phong được nhìn như những anh hùng liệt nữ, nay họ hóa thân vào vũ trụ, thiên nhiên, gió, mây, thời gian năm tháng bốn mùa, núi sông, đất đai, cánh đồng, vào những trăn trở lo toan của cuộc sống thường nhật không ngừng đổi mới, đi lên… Mạn phép tác giả bài thơ “Những vầng trăng Đồng Lộc”, xin được mượn hai câu kết của bài thơ để kết thúc bài bình, xem như nén tâm hương để mượn gió gửi về bảo tàng văn hóa lồng lộng giữa đất trời Nghệ Tĩnh, nơi lưu giữ những chứng tích hào hùng trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của cả nước ta:

Các cô đấy các cô đâu

Nén nhang chảy đỏ xuống màu cỏ non”.


Ảnh : Đ.Đ. Biên

Thơ và lời bình : ST&BS